زایمان باعث تغییرات فیزیکی و روانی در تمایلات جنسی می شود. یک خانم پس از زایمان بدلیل داشتن بخیه، ترس از خونریزی و استرس های ذهنی پس از زایمان، از داشتن رابطه جنسی فرار می کند.
شیردهی هم یکی دیگر از دلایل امتناع مادر از داشتن نزدیکی پس از زایمان است. در هنگام شیردهی حساس شدن و احساس درد پستان ها، باعث کاهش میل جنسی می شود. همچنین در شیردهی سطح هورمون استروژن کم شده و باعث خشکی واژن می شود.
از دلایل عدم نزدیکی پس از زایمان، افسردگی بعد از زایمان است. زنان مبتلا به این بیماری در 6 ماه اول بعد از زایمان تمایلی به نزدیکی ندارند.
چه مدت بعد از سزارین می توان نزدیکی داشت؟
نزدیکی بلافاصله پس از سزارین در هیچ شرایطی نباید انجام شود. عدد ثابت برای همه وجود ندارد، اما یک قاعده کلی کمک میکند: تا وقتی خونریزی پس از زایمان ادامه دارد، زخمها دردناکاند یا علائم عفونت وجود دارد، برای دخول عجله نکنید. بسیاری از افراد بعد از ویزیت پس از زایمان و وقتی خونریزی کم یا قطع شده و درد رو به کاهش است، راحتتر میتوانند شروع کنند. اگر پارگی شدید، بخیههای گسترده، عفونت یا درد قابلتوجه داشتهاید، طبیعی است که زمان بیشتری لازم باشد
آمادهبودن بدن و ذهن؛ نقش ویزیت پس از زایمان
ویزیت پس از زایمان معمولاً فرصتی است برای بررسی ترمیم زخمها، وضعیت خونریزی و درد، و همینطور صحبت درباره پیشگیری از بارداری. اگر در این ویزیت هنوز درد شدید دارید یا گفته میشود بیشتر صبر کنید، معمولاً دلیل واضحی مثل ترمیم ناکامل یا نگرانی از عفونت وجود دارد. حتی اگر ویزیتتان دیرتر است، همین معیارها را در خانه چک کنید: خونریزی رو به پایان است، تب و ترشح بدبو ندارید و درد هر هفته کمتر میشود. آمادگی ذهنی هم مهم است؛ اگر اضطراب شدید دارید، احتمال اسپاسم و درد بیشتر میشود.
تفاوت زمانبندی در زایمان طبیعی، سزارین و وجود بخیه یا پارگی
در زایمان طبیعی، درد پرینه، پارگی یا اپیزیوتومی میتواند دخول را سختتر کند، مخصوصاً اگر نشستن و راه رفتن هنوز آزاردهنده است. در سزارین، واژن لزوماً زخم ندارد اما زخم جراحی و درد شکم مطرح است و بعضی پوزیشنها میتواند فشار ناراحتکننده ایجاد کند. اگر پارگی درجه بالا یا بخیههای وسیع داشتهاید، معمولاً شروع باید محتاطتر و دیرتر باشد. معیار عملی این است: هر چیزی که درد تیز و رو به افزایش ایجاد میکند، یعنی باید توقف کنید و زمان بیشتری بدهید.
لوچیا و اینکه چرا پایان خونریزی مهم است
لوچیا خونریزی و ترشح پس از زایمان است که بهتدریج تغییر رنگ میدهد و کم میشود. وقتی هنوز لوچیا ادامه دارد، بافتها در حال ترمیماند و دخول میتواند خونریزی را دوباره زیاد کند و ریسک عفونت را بالا ببرد. اگر هنوز خونریزی دارید، بهتر است دخول را عقب بیندازید و اگر به صمیمیت نیاز دارید، روی گزینههای بدون دخول تمرکز کنید. اگر لوچیا با بوی بد، تب یا درد شدید همراه است، موضوع را طبیعی فرض نکنید و ارزیابی شوید.
خشکی واژن و تغییرات هورمونی (خصوصاً در شیردهی)
افت هورمونها و بهخصوص شیردهی میتواند لغزندگی طبیعی واژن را کم کند و بافت را حساستر کند. خشکی باعث اصطکاک و سوزش میشود و همین درد میتواند انقباض ناخودآگاه عضلات را بیشتر کند. راهکارهای کمریسک معمولاً سادهاند: پیشنوازی طولانیتر، شروع آهسته و استفاده از روانکننده مناسب. اگر با این کارها بهتر نمیشوید یا خشکی و درد شدید و مداوم است، لازم است علتهایی مثل التهاب یا مشکلات کف لگن بررسی شود.
خستگی، کمخوابی و تغییر تصویر بدنی
کمخوابی و مسئولیت مراقبت از نوزاد میتواند میل را به شدت پایین بیاورد و بدن را در حالت دفاعی نگه دارد. تغییرات بدنی هم ممکن است اعتمادبهنفس را کم کند و باعث شود در موقعیت صمیمی راحت نباشید. بهتر است صمیمیت را از شکلهای سادهتر شروع کنید: تماس بدنی، بغل، گفتگو و زمان دونفره کوتاه. وقتی فشار کم شود و بدن استراحت بهتری بگیرد، برگشت تدریجی به رابطه معمولاً آسانتر میشود.
علائم هشدار: خونریزی زیاد، لخته بزرگ، بوی بد، تب، درد شدید
خونریزیای که پد را در زمان کوتاه خیس میکند، لختههای بزرگ، تب یا لرز، ترشح بدبو و درد شدید لگنی یا شکمی از نشانههای هشدار هستند. اینها مواردی نیستند که با صبر و مراقبت خانگی حل شوند و بهتر است سریع ارزیابی انجام شود. اگر علاوه بر اینها تنگی نفس، درد قفسه سینه یا سرگیجه شدید دارید، موضوع میتواند اورژانسی باشد و باید فوری اقدام کنید.
احتمال بارداری بعد از زایمان
داشتن نزدیکی پس از زایمان بعد از طی دوره زمانی مناسب، حتما باید با یکی از روش های جلوگیری از بارداری انجام شود. بخاطر داشته باشید شیردهی مانع از بارداری شما نمی شود.
تمرینهای کف لگن واقعاً روی رابطه بعد از زایمان اثر دارد؟
کف لگن مثل یک «تکیهگاه عضلانی» برای اندامهای لگنی است و بعد از بارداری و زایمان ممکن است ضعیف یا بیشازحد سفت و دردناک شود. تقویت و هماهنگکردن این عضلات میتواند در کنترل بهتر، کاهش برخی ناراحتیها و بهتر شدن حس هنگام رابطه اثر داشته باشد؛ اما نکته این است که همه به یک نسخه یکسان نیاز ندارند.
اگر احساس سنگینی، افتادگی، درد لگنی یا درد واضح هنگام رابطه دارید، تمرینهای خودسرانه و سنگین همیشه انتخاب خوبی نیست. در این حالت ارزیابی و در صورت نیاز فیزیوتراپی تخصصی کف لگن کمک میکند تمرینها دقیق و بیخطر انجام شوند.
