ناباروری چیست، علل و درمان ناباروری

  • تاریخ : ۱۳۹۷/۶/۳
  • بازدید : 62
امتیاز 0.00 تعداد رای 0

ناباروری چیست، علل و درمان ناباروری

ناباروری چیست؟

ناباروری به معنای باردار نشدن پس از یک سال رابطه جنسی بدون استفاده از روش‌های پیشگیری از بارداری است. حدود ۲۰ درصد زوج‌های ایرانی از ناباروری رنج می‌برند.

ناباروری

ناباروری برای یک زن زیر ۳۵ سال به معنای باردار نشدن پس از یک سال رابطه جنسی منظم و بدون استفاده از روش‌های پیشگیری از بارداری است.

علل ناباروری:

ناباروری می‌تواند به خاطر مشکلی از سمت مرد یا زن یا ترکیبی از مشکلات هر دو نفر باشد. همچنین در برخی زوج‌ها علت ناباروری قابل تشخیص نیست.

علل ناباروری در زنان:

زنان با تعداد مشخصی تخمک متولد می‌شوند. تعداد و کیفیت تخمک‌ها با افزایش سن کاهش می‌یابد. پس از ۳۰ سالگی شانس بچه‌دار شدن، هر سال ۳ تا ۵ درصد کاهش می‌یابد و پس از ۴۰ سالگی، کاهش باروری با شدت بیشتری ادامه پیدا می‌کند.

علاوه بر سن، ناباروری در زنان ممکن است به دلایل زیر باشد:

آسیب دیدن لوله‌های رحم:

لوله‌های رحم یا فالوپ وظیفه حمل تخمک از تخمدان به رحم را بر عهده دارند و وجود هر مشکلی در این لوله‌ها می‌تواند مانع از رسیدن تخمک و اسپرم به هم شود. عفونت لگن، آندومتریوز و جراحی می‌تواند منجر به تشکیل بافت یا جای زخم در لوله‌های رحم و بسته شدن آنها یا آسیب دیدنشان شود.

تغییرات هورمونی:

اختلال در ترشح هورمون‌های تولیدمثل در زنان می‌تواند منجر به مشکلات تخمک‌گذاری شود. این هورمون‌ها در آزاد شدن تخمک و تخمک‌گذاری و ضخیم شدن پوشش داخلی رحم یا آندومتر جهت آماده کردن رحم برای لانه‌گزینی تخمک بارور نقش دارند. در صورت وجود اختلال هورمونی در زنان، فرایند تخمک‌گذاری، لقاح و لانه‌گزینی ممکن است با مشکل مواجه شود. اختلال هورمونی معمولاً منجر به تغییر در عادت ماهانه زنان خواهد شد.

مشکلات دهانه رحم:

مشکلات دهانه رحم می‌تواند مانع از رسیدن اسپرم به تخمک شود. غیرطبیعی بودن ترشحات دهانه رحم یا سابقه جراحی دهانه رحم ممکن است باعث بروز این مشکل شود. اگرچه این مشکل شایعی در زنان نابارور نیست، اما با روش تلقیح داخل رحمی اسپرم یا IUI می‌توان این مشکل را درمان کرد.

مشکلات رحم:

غیرطبیعی بودن آناتومی رحم مثل زمانی که پولیپ یا فیبروئید در رحم وجود داشته باشد.

ناباروری با علت نامشخص:

علت ناباروری در درصد زیادی از زوج‌ها با روش‌های فعلی قابل تشخیص نیست.

علل ناباروری در زنان

در ایران حدود ۲۰ درصد از زوج‌ها نابارور هستند، اما درصد بسیار کمی از آنها عقیم هستند.

تشخیص ناباروری در زنان:

برای بررسی مشکل ناباروری در زنان، معمولاً ابتدا آزمایش‌های خونی برای بررسی سطح هورمون‌های مختلف درخواست می‌شود. همچنین ممکن است برای بررسی بیشتر، نمونه‌برداری از آندومتر یا دیواره رحم انجام شود تا وجود هر گونه مشکلی در بافت رحم بررسی شود. همچنین برای بررسی سلامت لوله‌های رحم و تشخیص دقیق‌تر مشکلات رحمی، ممکن است سونوگرافی واژینال یا تصویربرداری رنگی از رحم یا هیستروسالپنگوگرافی تجویز شود. هیستروسالپنگوگرافی شامل انجام سونوگرافی یا عکس‌برداری با اشعه ایکس از اندام‌های تناسلی است. با تزریق نوعی رنگ یا محلول نمکی به همراه هوا به داخل دهانه رحم و وارد شدن آن به درون لوله‌های رحم، باز یا مسدود بودن لوله‌های رحم هنگام انجام سونوگرافی یا عکس‌برداری مشخص می‌شود. در صورت تشخیص ندادن مشکل توسط روش‌های فوق، ممکن است پزشک برای بررسی دقیق‌تر رحم، تخمدان و لوله‌های رحم از عمل لاپاراسکوپی استفاده کند. در این عمل، پزشک با ایجاد برش کوچکی در نزدیکی ناف و وارد کردن یک لوله بلند و باریک مجهز به دروبین به درون شکم می‌تواند محیط بیرون رحم، تخمدان‌ها و لوله‌های رحم را بررسی کند و از وجود بافت غیرطبیعی مثل عارضه آندومتریوز باخبر شود. در ضمن پزشک می‌تواند باز بودن یا انسداد لوله‌های رحم را نیز با دقت بیشتری بررسی کند.

تشخیص ناباروری در زنان

اختلالات تخمک‌گذاری در زنان می‌تواند یکی از علائم ناباروری باشد. تغییر در دوره عادت ماهانه با مشکلات مربوط به ناباروری مرتبط است. 

علل ناباروری در مردان:

علت ناباروری در مردان معمولاً با مشکلات اسپرم در ارتباط است. مشکلاتی مثل وجود نداشتن یا پایین بودن تعداد اسپرم ها، کم تحرکی یا غیرطبیعی بودن شکل اسپرم ها یا انسداد مجاری اسپرم میتواند باعث ناباروری مردان شود. کاهش موقتی تولید اسپرم که ممکن است در اثر وارد شدن صدمه به بیضه ها مثلاً پس از گرم شدن بیش از حد و به مدت طولانی یا قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی و مواد مخدر به وجود آمده باشد که در تولید اسپرم و باروری مرد تأثیر منفی میگذارد. مصرف الکل و دخانیات نیز باعث کاهش تعداد و کیفیت اسپرم ها میشود، در ضمن مردان ۴۰ ساله و بیشتر با کاهش قدرت باروری بیشتری مواجه خواهند شد.

علل ناباروری در مردان

این علائم به دلایل مختلفی ایجاد می‌شود. علت ناباروری در مردان معمولاً با مشکلات اسپرم در ارتباط است.

تشخیص ناباروری در مردان:

تشخیص موارد نازایی در آقایان راحت‌تر است، به همین دلیل در وحله اول آقایان را از نظر نازایی مورد بررسی قرار می‌دهیم و یک آزمایش اسپرموگرام از مردان می‌گیریم.درصورت نياز گاهي پزشك سونوگرافي را جهت بررسي بيضه ها درخواست ميكند.

تشخیص ناباروری در مردان

مردان ۴۰ ساله و بیشتر با کاهش قدرت باروری بیشتری مواجه خواهند شد.

درمان ناباروری:

درمان دارویی ناباروری:

این درمان معمولاً برای افرادی که دچار مشکل تخمک‌گذاری یا تنبلی تخمدان هستند یا در موادی تجویز می‌شود که مشکل ناباروری مشخص نیست..

تلقیح داخل رحمی اسپرم یا IUI:

در مواردی که پزشک علت ناباروری را مشکل در دهانه رحم یا رسیدن اسپرم به لوله‌های رحم بداند، ممکن است از طریق روش تلقیح داخل رحمی اقدام کند.

لقاح خارج از رحم یا IVF:

در مواردی که علت ناباروری نامشخص است، پزشک معمولاً با استفاده از روش IVF برای باردر شدن زن اقدام می‌کند.

میکرواینجکشن یا ICSI:

درصورتی‌که تعداد اسپرم‌های سالم مرد کم باشند از این روش استفاده می‌شود. روش میکرواینجکشن کاملاً شبیه IVF است با این تفاوت که اسپرم‌های سالم به شکل دقیق درون تخمک تزریق می‌شوند.

لاپاراسکوپی:

در زنانی که به بیماری‌های مرتبط با لوله‌های رحم یا دستگاه تناسلی دچار هستند، پزشک با انجام عمل جراحی لاپاراسکوپی اقدام به بازسازی و رفع مشکل اندام‌های تناسلی می‌کند.

هیستروسکوپی:

در این روش که برای رفع مشکلات رحم مثل پولیپ و تومور‌های فیبروئیدی یا رفع مشکلات لوله‌های رحم است، پزشک با وارد کردن دستگاه هیستروسکوپ از طریق واژن به داخل رحم، مشکل‌ها را بررسی می‌کند و در صورت نیاز، بافت‌های اضافه یا زخم را خارج یا لوله‌های رحم مسدود را باز می‌کند.

روش GIFT و ZIFT:

در این دو روش نیز مانند روش IVF، تخمک از تخمدان استخراج می‌شود، در محیط آزمایشگاهی با اسپرم ترکیب و دوباره به رحم منتقل می‌شود.در هر حال، این دو روش در درمان ناباروری متداول نیست.

اهدا کردن تخمک:

زنانی که سن آنها بالای ۴۰ سال است و دارای نارسایی تخمدان هستند و در نتیجه تخمدان‌های آنها به درستی کار نمی‌کند یا تخمک شان کیفیت کافی را ندارد، اما رحم آنها حالت طبیعی دارد، می‌توان از طریق اهدا تخمک باردار شوند.

رحم جایگزین:

زنانی که دچار مشکل رحمی هستند و امکان باردار شدن ندارند اما دارای تخمدان‌ها و تخمک‌های سالمی هستند، می‌توانند از رحم جایگزین استفاده کند.

درمان ناباروری

به صدای بدن خود گوش دهید و در صورت مشاهده هر نوع علائم، پزشک خود را در جریان بگذارید. 

چه زمان برای ناباروری به پزشک مراجعه کنیم؟

اگر کمتر از ۳۵ سال سن دارید و مدت یک سال است برای بچه دار شدن تلاش کرده، اما موفق نشدهاید و اگر ۳۵ سال یا بیشتر سن دارید و به مدت شش ماه است برای بچه دار شدن تلاش کردهاید ولی موفق نشده اید باید به پزشک مراجعه کنید. همچنین اگر هر یک از علائم ناباروری در شما یا همسرتان وجود دارد، بهتر است پیش از اقدام برای اطمینان از وضعیت باروری خود و همسرتان به پزشک مراجعه کنید. برای پیدا کردن علت و درمان ناباروری ممکن است نیاز به انجام آزمایش خون، ادرار و تصویربرداری باشد. برای بررسی کمیت و کیفیت اسپرم های مرد نیز آنالیز اسپرم انجام خواهد شد. پزشک ممکن است شما را به یک متخصص غدد درون ریز ارجاع دهد که تخصص او در زمینه ناباروری است. متخصص از شما سوال هایی درباره علائم ناباروری و سابقه پزشکی خواهد پرسید.

مراجعه به پزشک برای ناباروری
اگر ۳۵ سال یا بیشتر سن دارید و به مدت شش ماه است برای بچه‌دار شدن تلاش کرده‌اید ولی موفق نشده‌اید باید به پزشک مراجعه کنید. 

به این مطلب امتیاز دهید :
با دوستانتان به اشتراک بگذارید:
نظرات کاربران

کاربر گرامی برای ثبت نظر لطفا ثبت نام کنید.

گزارش

ورود به سایت

مرا به خاطر بسپار.

کلمه عبور خود را فراموش کرده اید? بازیابی رمز عبور

کد تایید به شماره همراه شما ارسال گردید

ارسال مجدد کد

زمان با قیمانده تا فعال شدن ارسال مجدد کد.:

ثبت نام

کد تایید به شماره همراه شما ارسال گردید

ارسال مجدد کد

زمان با قیمانده تا فعال شدن ارسال مجدد کد.: